Við eigum mat­reiðslu­menn í fremstu röð

Íslenskir matreiðslumenn hafa á undanförnum árum náð stórkostlegum árangri í alþjóðlegum matreiðslukeppnum og skipað sér í hóp þeirra bestu í heiminum. Íslenska kokkalandsliðið hefur komist á verðlaunapall á síðustu tveimur Ólympíuleikum matreiðslumanna og íslenskir keppendur hafa tvisvar náð verðlaunasæti í Bocuse d’Or, einni virtustu einstaklingskeppni í matreiðslu í heiminum. Þetta er einstakur árangur fyrir jafn fámenna þjóð.

Árangurinn á þessu ári hefur ekki síður verið glæsilegur. Gabríel Kristinn Bjarnason, sem varð Ungkokkur Norðurlanda árið 2022, hafnaði í öðru sæti í keppninni Matreiðslumaður Norðurlanda 2026 og Jafet Bergmann Viðarson tryggði sér titilinn Ungkokkur Norðurlanda 2026. Þeir eru báðir í íslenska kokkalandsliðinu sem stefnir hátt á heimsmeistaramótinu í matreiðslu sem fram fer í Lúxemborg dagana 20.–26. nóvember næstkomandi.

Þá tryggði Snædís Xyza Mae Jónsdóttir sér sæti í lokakeppni Bocuse d’Or, sem fram fer í Lyon í Frakklandi árið 2027. Snædís er jafnframt fyrsta íslenska konan til að keppa í Bocuse d’Or.

Löng saga

Klúbbur matreiðslumeistara var stofnaður í febrúar 1972 og strax árið 1974 hófu félagsmenn þátttöku í alþjóðlegum matreiðslukeppnum. Síðan þá hafa íslenskir matreiðslumenn keppt reglulega á alþjóðlegum vettvangi og náð eftirtektarverðum árangri, ekki síst eftir aldamótin.

Áratugir af metnaði og sjálfboðaliðastarfi

Að baki þessum árangri liggur gríðarlegt starf og ótrúlegur fjöldi vinnustunda. Í gegnum árin hafa fjölmargir matreiðslumenn og aðrir áhugamenn um íslenska matargerð lagt verkefninu lið, nær eingöngu í sjálfboðavinnu. Til að setja umfangið í samhengi má nefna að hver landsliðsmaður leggur að jafnaði um 1.200–1.500 vinnustundir í undirbúning fyrir hvert stórmót. Þetta er vinna sem unnin er samhliða daglegum störfum og fjölskyldulífi, án þess að greidd séu laun fyrir hana.

Fyrirtæki sem tengjast veitinga- og matvælageiranum hafa gegnt lykilhlutverki í þessari vegferð. Án þeirra stuðnings hefði þessi árangur einfaldlega ekki verið mögulegur. Þótt matreiðslumenn séu tilbúnir að leggja á sig ómælda vinnu fyrir fagið sitt þarf að standa straum af kostnaði við hráefni, æfingar, búnað, ferðalög og þátttöku í alþjóðlegum keppnum. Fjölmörg fyrirtæki hafa sýnt verkefninu mikla tryggð í gegnum árin og lagt sitt af mörkum til að íslenskir matreiðslumenn geti keppt við þá bestu í heiminum.

Ávinningur fyrir íslenska matargerð

Þátttaka í alþjóðlegum matreiðslukeppnum hefur haft áhrif langt út fyrir keppniseldhúsin. Sú þekking og reynsla sem matreiðslumenn öðlast við undirbúning og þátttöku í keppnum skilar sér inn á íslenska veitingastaði, meðal annars í þróun nýrra rétta, bættum vinnubrögðum og aukinni

notkun á íslensku hráefni. Keppnismatreiðslan hefur einnig verið mikilvægur vettvangur fyrir faglega þróun og miðlun þekkingar milli kynslóða matreiðslumanna.

Á undanförnum áratugum hefur íslensk matargerð tekið miklum framförum og í dag er að finna framúrskarandi veitingastaði víða um land. Íslenskt hráefni er í hávegum haft og metnaður fyrir gæðum og fagmennsku hefur aukist. Erlendir ferðamenn hrósa íslenskum veitingastöðum og við Íslendingar njótum þess að hafa aðgang að fjölbreyttri og metnaðarfullri matargerð um allt land. Það eru mikil lífsgæði í jafn fámennu samfélagi og okkar.

Stuðningur sem skiptir sköpum

Í gegnum tíðina hefur verið unnið mikið starf við að fá hið opinbera til þátttöku í þessu verkefni. Það hefur gengið misvel og stuðningurinn verið mismikill eftir árum. Á sama tíma berum við okkur saman við bestu keppnisþjóðir heims, þar sem Norðurlöndin hafa verið í fremstu röð og notið öflugs stuðnings hins opinbera við keppnisstarfið.

Íslenskir matreiðslumenn hafa með elju og dugnaði sýnt að þeir eiga fullt erindi í hóp þeirra bestu í heiminum. Sá árangur sem náðst hefur er afrakstur áratuga starfs, mikillar þekkingar, óeigingjarnrar sjálfboðavinnu og ómetanlegs stuðnings þeirra fyrirtækja og einstaklinga sem hafa staðið að baki keppendum.

Það er árangur sem við getum öll verið stolt af.

Þórir Erlingsson

Höfundur er Þórir Erlingsson, forseti Klúbbs matreiðslumeistara.