Veitingakeðja sektuð fyrir barnavinnu – Hundruðir barna unnu ólöglega á veitingastöðum

Panera Bread býður daglega upp á úrval nýbakaðs brauðs, sætabrauða og smárétta. Áhersla er lögð á ferskleika, einfaldleika og gæði hráefna í anda handverksbaksturs.

Covelli Family Limited Partnership, stærsti söluaðili Panera-veitingakeðjunnar í Bandaríkjunum, hefur verið kærður af Vinnumálaráðuneyti Bandaríkjanna (U.S. Department of Labor) fyrir kerfisbundin og alvarleg brot á lögum um barnavinnu. Um er að ræða umfangsmesta málið af þessu tagi sem ráðuneytið hefur tekið upp á undanförnum árum.

Samkvæmt kærunni beitti fyrirtækið að minnsta kosti 240 börn, yngri en 16 ára, ólöglegri vinnu á tímabilinu frá 2020 til 2022. Börnin voru látin vinna bæði lengri vinnudaga og fleiri vinnuvikur en leyfilegt er samkvæmt bandarískum lögum, auk þess sem þau unnu utan þeirra tímamarka sem sett eru í reglugerðum um barnavinnu.

Brot gegn barnavinnulögum

Meðal þeirra brota sem Covelli er sakað um eru:

Að láta börn undir 16 ára aldri vinna lengur en þrjár klukkustundir á skóladegi.

Að leyfa vinnu yfir átta klukkustundir á frídögum.

Að láta börn vinna yfir 18 klukkustundir á viku þegar skóli stóð yfir.

Að setja börn til vinnu utan þeirra tímamarka sem gilda (kl. 7:00–19:00, eða til kl. 21:00 yfir sumartímann).

Slík vinnutilhögun brýtur gegn Fair Labor Standards Act (FLSA), en markmið laganna er meðal annars að vernda börn gegn vinnu sem getur haft skaðleg áhrif á nám þeirra og þroska.

Sekt og samkomulag

Í kjölfar rannsóknarinnar hefur Covelli samþykkt að greiða 850.000 bandaríkjadali (um 119 milljónir ísl. króna) í sekt — 600.000 dali (um 84 milljónir ísl. króna) fyrir brotin sjálf og 250.000 dali (um 35 milljónir ísl. króna) til að standa straum af vöktun og eftirfylgni.

Samkomulagið kveður einnig á um að:

Skipaður verði utanaðkomandi eftirlitsaðili.

Allir stjórnendur og mannauðsteymi hljóti sérstaka fræðslu um barnavinnulög.

Öll ungmenni í vinnu fái greinilega auðkenningu og aðgang að upplýsingum um rétt sinn.

Engin börn undir 14 ára aldri verði ráðin í störf innan keðjunnar, og að einstaklingar undir 18 aldri fái ekki störf sem talin eru hættuleg.

Greiðslur sektarinnar skiptast í fjóra hluta, með fyrstu greiðslu þann 15. júlí 2025.

Mikilvægt fordæmi í atvinnulífinu

Covelli Family LP rekur 29 Panera Bread veitingastaði í Flórída, m.a. á svæðunum Tampa og Orlando. Panera sjálft rekur um 2.200 staði víðsvegar um Bandaríkin. Þetta mál hefur vakið athygli bæði vegna umfangs brotanna og þess að um er að ræða rekstrarfyrirkomulag þar sem sjálfstæðir söluaðilar starfa í umboði stærri veitingakeðju.

Samkvæmt Vinnumálaráðuneytinu hefur fjöldi barnavinnubrota í landinu aukist verulega á síðustu árum. Árið 2023 var met slegið í fjölda slíkra mála, og voru dæmdar sektir vegna barnavinnu samtals yfir 15 milljónir dala — fimmföldun frá árinu 2020.

Viðbrögð og næstu skref

Covelli hefur ekki gefið út formlega yfirlýsingu um málið, en samþykkt samkomulagsins felur í sér að félagið viðurkennir ábyrgð og skuldbindur sig til umbóta.

Vinnumálaráðuneytið hefur á sama tíma boðað harðari aðgerðir gegn fyrirtækjum sem brjóta á börnum og ungmennum á vinnumarkaði, sérstaklega innan veitingakeðja þar sem ábyrgð virðist oft hverfa milli aðila.

Mynd: panerabread.com